Basnoslovna zarada u prvom vikendu prikazivanja u američkim i svjetskim kinima smiješi se blockbusteru “Spider-Man: Novo doba” (“Spider-Man: Brand New Day”), četvrtom uzastopnom filmu o Peteru Parkeru i njegovom alter egu Čovjeku-pauku u pogođenom tumačenju mladog glumca Toma Hollanda i prvom u režiji Destina Daniela Crettona.
Novi “Spider-Man” mogao bi prekinuti zloguki visokobudžetni franšizni i/superjunački niz ovog ljeta (“Moana”, “Mandalorian i Grogu”, “Supergirl”) te pokazati da superheroji nisu još na umoru, kako se pretežno čini posljednjih godina. Dakle, Čovjek-pauk, “your friendly neighborhood Spider-Man” (“vaš prijateljski susjed Spider-Man”), potreban je Hollywoodu, posebno Marvelu.
Do prije korone moćni studio takoreći nije znao za neuspjeh, a od 2021. naovamo kvaliteta filmova je prilično opala i megahitovi su se prorijedili (pet najvećih u svjetskim kinima su “Spider-Man: Put bez povratka”, “Deadpool i Wolverine”, “Doktor Strange u multiverzumu ludila”, “Black Panther: Wakanda zauvijek” i “Čuvari galaksije 3”). Bilo je i skupih financijskih promašaja, s naglaskom na nesretne “Marvele”. Ipak, Marvel je naizgled naučio na greškama sudeći po novom “Spider-Manu”. I najzakletijim fanovima superjunaka na stripu i filmu pomalo je dosadilo da je gotovo svaki Marvelov blockbuster dobrim dijelom priprema za ono što slijedi u bližoj ili daljoj budućnosti, od jednih “Osvetnika” do drugih i trećih.
Ima toga i ovdje, poput pojave Florence Pugh kao nasljednice Crne udovice i suvoditeljice novih Osvetnika nakon “Thunderbolta”, ali nije forsirano, baš kao ni marvelovski humor. Jednako tako, u prethodnim trima filmovima s redateljskim potpisom Jona Wattsa, Čovjek-pauk/Parker bio je prečesto okružen drugim Marvelovim (superherojskim) likovima, od Iron Mana, Nicka Furyja i Doktora Strangea do prijašnjih inkarnacija Spider-Mana (Tobey Maguire, Andrew Garfield).
Stjecao se dojam kao da producenti nisu sigurni da sam Spidey/Holland može iznijeti filmove nakon slabijeg prijema Garfieldovih dvaju “Spider-Mana” pod redateljskom palicom Marca Webba u odnosu na tri Maguireova u režiji legendarnog Sama Raimija. Zato je Hollandov superjunak ponekad znao djelovati kao sporedni lik u svome filmu.
Iako se u “Novom dobu” pojavljuju Frank Castle/Punisher i Bruce Banner/Hulk (Jon Bernthal, Mark Ruffalo), interakcije poznatih Marvelovih likova s Parkerom/Spider-Manom prvenstveno su u službi priče koja je isključivo njegova. “Brand New Day” je čak i više Parkerova nego Spider-Manova priča. Kratki podsjetnik na prethodni “Spider-Man” film iz 2021. “No Way Home”.
Doktor Strange je, uz odobrenje Parkera/Spider-Mana, a sve za viši cilj, izveo čaroliju da svijet zaboravi tko je on, uključujući i njegovu djevojku M.J. i najboljeg prijatelja Neda (Zendaya, Jacob Batalon). Strangeova čarolija je Marvelov ekvivalent onom uređaju za brisanje sjećanja iz “Ljudi u crnom”, zbog čega se SF komični hit s Willom Smithom valjda i gleda u “Novom dobu” u jednoj sceni. “Men In Black” šalu na stranu, stvar je za Parkera tragična.
Godinama nakon kolektivnog zaborava, usamljeni Parker gleda kako se M.J. i Ned druže i studiraju bez njega, a njegova bivša cura, izgleda, ima novog dečka. On je otuđen i hrva se s vlastitim osjećajima jednako kao i s negativcima poput Škorpiona (Michael Mando).
Izolacija i trauma (srce mu je slomljeno jer je izgubio djevojku, još nije prebolio smrt ujne May; Marisa Tomei) dovode do (d)evolucije/disbalansa njegove paučnjačke DNK i preopterećenja osjetila, dok pored toga ima posla i s “nekim ili nečim” što može kontrolirati umove i uskočiti iz jednog tijela u drugo. S obzirom na sve to, izgleda kao da pauk preuzima primat u odnosu na čovjeka, što se manifestira crnjenjem Parkerovih zjenica, kao da će njegova mračna strana izaći na površinu, odnosno da će postati “your unfriendly neighborhood Spider-Man”, zločest poput venomovskog Maguirea u “Spider-Manu 3”, stoga odlazi po savjet kod doktora Bannera koji ima dugogodišnjeg iskustva sa zatomljavanjem jekyllovskog Hulka.
Nije lako biti Parker/Čovjek-pauk ni superjunak uopće, podcrtava film i predstavlja Hollandova lika u drukčijem, zrelijem izdanju, pričajući znatno osobniju i intimniju priču spram njegovih prethodnika, posebno prvih dvaju dijelova serijala “Spider-Man: Povratak kući” i “Spider-Man: Daleko od kuće”, tj. produbljujući unutarnji konflikt na temu “velika moć, velika odgovornost”.
Kao što pauci imaju “tri životna ciklusa”, tako “Brand New Day” oslikava Parkerov/Spider-Manov prijelaz u odraslu dob (“dobar tip koji se mijenja”). U jednoj sceni superheroj kaže “Više nisam u srednjoj školi”. Mladi Holland je nikad bolji u ulozi, emotivno zahtjevnijoj nego prije, a Spider-Man tragičniji i njegova se tragika efektno poklapa se s tragikom misterioznog lika u izvedbi Sadie Sink, zvijezde serije “Stranger Things”, čiji identitet se skriva i ne bi ga bio red odati.
To što je iskusio bol ubrzalo je odrastanje superjunačkog lika. Parker je odrastao i sazrio, s njim i film koji propituje prirodu superheroja, najzreliji od Hollandovih, pa i najprizemljeniji unatoč visinskoj, akrobatskoj akciji svojstvenoj Spider-Manu. “Novo doba” ne zaboravlja da je superjunački blockbuster i u jednom trenutku gotovo postaje “buddy” akcija kad se Spider-Man i Punisher udruže (Holland i Bernthal imaju dobru kemiju) protiv razbijački nastrojenog Hulka.
Duel Spideyja i Hulka nešto je što će ljubitelji stripova jedva dočekati. “Hulk smash” okršaj stripovski je kadriran i podsjeća na spektakularnu bitku zelenog diva s gromovitim Thorom i “robotskim” Iron Manom iz prvih i drugih “Avengersa”, a jednako je jaka borba Spideyja i supernindži, ako su već koškanja sa Škorpionom nekako odveć usputna.
Cretton je režirao superherojski film “Shang-Chi i Legenda o deset prstenova”, no karijeru je započeo s dramskim “indie” biserom “Privremeni dom” ili “Short Term 12” koji je svijetu predstavio glumicu Brie Larson, oskarovku (“Soba”) i tumačicu Kapetanice Marvel. Redatelj operira između akcije i drame, pri čemu je čak i skloniji (melo)dramskom senzibilitetu, ali fino je izbalansirao zbivanja i uskladio glumačku ekipu.
Ovaj “Spidey” izgleda kao spoj najboljih dijelova Raimijevih, Webbovih i Wattsovih filmova, ali i animiranih “Spider-Verse” spektakala. Unatoč tome što ne doseže mitsku “vlak scenu” iz “Spider-Mana 2”, Cretton je od Raimija je preuzeo stripovsku akcijnost (karakterističnu i za spomenute animacije), osjećaj nade i neiskvarenu iskrenost u pristupu liku, kao i prisan odnos Čovjeka-pauka i (građana) New Yorka, od Webba “emo” sentimentalnost itd.
Međutim, “Brand New Day” ima jednu veliku prednost spram drugih iteracija superheroja. Maguire je hodao s M.J. iz svojih filmova Kristen Dunst, Garfield s Emmom Stone, ali samo je Holland oženio Zendayu. Kemija para iz stvarnog života osjeti se na velikom ekranu i daje veću težinu kompleksnom odnosu M.J. i Parkera. Hollandove suze su sto posto iskrene kad se Parker suočava s mogućnošću da ga se voljena osoba više ne sjeća. ****
Za sudjelovanje u komentarima je potrebna prijava, odnosno registracija ako još nemaš korisnički profil....